CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer’in soru önergesini yanıtlayan Ticaret Bakanı Ruhsar Pekcan, geçtiğimiz yıl (2019), Esnaf ve Sanatkâr Bilgi Sistemine kayıtlı olan yabancı uyruklu esnaf sayısını 7 bin 529 olarak açıkladı.
Bakan Pekcan, ülkemizde herhangi bir sürekli yükümlülüğe ait vergi türü kodu tahsis edilen yabancı faal mükellef sayısının ise 21 bin 996 olduğunu bildirdi.
Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, yabancı uyruklu esnaf sayısındaki artış ile başta Suriyeli göçmenler olmak üzere yabancı uyruklulara işyeri açmada çeşitli kolaylıkların sağlandığı yönündeki iddiaları, için soru önergesi verdi.
Gürer, önergesinde, “Yabancı uyruklular için "Türkiye’ de en az beş yıl kesintisiz olarak ikamet etmiş olmaları koşuluyla bir işverene bağımlı olarak çalışmamış yabancılar için bağımsız çalışma izni verilebilmekte" henüz bahsi geçen beş yıllık kesintisiz ikametini tamamlamayan yabancı uyrukluların işyeri açabilmeleri nasıl mümkün kılınmaktadır?
5362 sayılı yasanın usulüne uygun olarak esnaf ve sanatkârlarımız ilk dükkân açılışlarındaki prosedürlere uyarak devletimize vergilerini ödemektedirler. Yabancı uyruklu iş yeri sahipleri içinde bu prosedür ve şartlar geçerli midir?
Ülkemizde yabancı uyruklu kişilerce açılan iş yeri sayısı ile bu iş yerlerinden esnaf ve sanatkârlar odalarına kayıtlı olanlarının sayısı ne kadardır?” şeklindeki sorularına yanıt istedi.
CHP Niğde Milletvekili Gürer’in soru önergesine yanıt veren Ticaret Bakanı Ruhsar Pekcan, 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanunu'nun 7. maddesi gereği, esnaf ve sanatkâr odaları üyeliği için aranan şartlar arasında "Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak veya yabancı devlet tabiiyetinde bulunmakla beraber Türkiye'de sanat ve ticaret yapıyor olmak" ibaresinin yer aldığını belirtti.
Esnaf ve sanatkârlar tarafından; sicile kayıt, değişiklik ve kayıt silme işlemleri sırasında ödenen ücretlerin yabancı uyruklu esnaf ve sanatkârlara da uygulandığını ifade eden Ticaret Bakanı Pekcan, “Esnaf ve Sanatkâr Bilgi Sistemi (ESBİS) kayıtlarına göre 2019 yılı içerisinde esnaf ve sanatkârlar odalarına kayıtlı olan yabancı uyruklu esnaf ve sanatkâr sayısı 7.529 adettir” açıklamasında bulundu.
Gürer’in soru önergesine verdiği yanıtta, Hazine ve Maliye Bakanlığından alınan bilgilere de yer veren Bakan Pekcan, “Mükelleflerin işe başlama sırasında yerine getirmesi gereken ödevlere ilişkin hükümler 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 153 ve müteakip maddelerinde yer almakta olup mezkûr ödevlerin, mükellefler arasında uyruk ayrımı gözetilmeksizin yerine getirilmesi yasal bir zorunluluktur.
Öte yandan, gerçek kişilerin gelirleri 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu uyarınca gelir vergisine tabi olup Türkiye'de yerleşmiş olan gerçek kişiler, Türkiye içinde ve dışında elde ettikleri kazanç ve iratların tamamı üzerinden vergilendirilmektedir” dedi.
Pekcan şunları söyledi:
“Bununla birlikte, uyruğuna bakılmaksızın, gerçek kişiler, kanuni veya iş merkezi Ülkemizde bulunan şirket kurmak suretiyle kurumlar vergisi mükellefiyeti tesis ettirmeleri durumunda, bu şirketler de 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu uyarınca vergilendirilmektedir.
Ülkemizde herhangi bir sürekli yükümlülüğe ait vergi türü kodu tahsis edilen yabancı faal mükellef sayısı 21.996’dır.”